ipaf vKq, pMjfbI PONtF aqy kI-borz lya-afAUt dy vKryvyN df

ikrpfl isMG pMnUM


ikrpfl isMG pMnMU

 

  arMB ivwc ieh vrnx krnf jrUrI ho jFdf hY ik awKrF dI sLkl nUM PONt ikhf jFdf hY aqy ijs nflL asIN ieh awKr ilKdy hF Aus nUM kI-borz ikhf jFdf hY.

pMjfbI PONt aqy Ausdf kI-borz lya-afAUt BfvyN iewk nhIN pr iewk-imwk jrUr hn. ies ivcfr nUM ies qrHF drsfieaf jf skdf hY ik ‘mYN qy mfhIaf iewk-imwk, asIN dyKx nUM BfvyN do.’ pMjfbI PONt dy awKr ies dy kI-borz dy Audr ivwcoN hI jnm lYNdy hn. awgy afAuNdy hF aslI muwdy vwl.

koeI smF sI jdoN pMjfbI ilKx vfilLaF leI kMipAUtr iewk nvF hI XMqr sI jo kyvl aMgryjLI ivwc hI ilK-pVH skdf sI. pMjfbI ipafiraF dy mnF ivwc kMipAUtr dI pMjfbI leI vrqoN dI cfhq df pYdf ho jfxf kudrqI hI sI. isafxy kihMdy hn ik ijwQy cfh AuWQy rfh. qy AunHF ny afpo afpxI suwcI soc anusfr afpxI cfh dy nvyN rfh lwBy. ijvyN ik arMB ivwc huMdf hI hY, ies df iswtf bhuq sfrIaF pMjfbI PONtF dy jnm ivwc hoieaf. ienHF dy awKr qF pMjfbI vrxmflLf anusfr hI rhy, pr, ikAuNik ieh PONtF vwKo-vwK QfvF aqy vwKo-vwK AuWdmIaF vwloN bxfeIaF geIaF sn ies leI ienHF dy kIa-borz lya-afAUt df vwKo-vwK hoxf vI Auqnf hI kudrqI sI. pr ieh vrqfrf aMgryjI kMipAUtr nflL nhIN vriqaf. ikAuNik kMipAUtr ny bxdy sfr hI afpxf iewk kI-borz lya-afAUt apnf ilaf. awj BfvyN ik aMgryjI dIaF sYNkVy PONtF hn pr AunHF df kI-borz lya-afAUt iewko hI hY. hr iewk PONt dI ‘ey’ iewko QF qoN pYNdI hY. pr pMjfbI df ‘pwpf’ iksy PONt df ikqy aqy dUsrI df hor ikqy jf ky pYNdf hY. jdoN loV anusfr pMjfbI dI iewk PONt nUM dUsrI ivwc bdlI krdy hF qF sfrI ilKq df kuwJ hor hI bx jFdf hY. ijvyN ‘pMjfbI’ sLbd df ‘gulfbI’ bx jfxf.

jdoN pMjfbI dI kMipAUtrI ilKq df afdfn-prdfn eImyl prbMD ny iewk bwicaF dI KylH bxf idwqf qF pMjfbI PONtF dy ies kIa-borz lya-afAUt dy vKryvyN dIaF aOkVF Aujfgr hox lwgIaF. ies dy nflL-nflL qknflojI dy ivkfs nflL PONtogrfPr mMzI ivwc af jfx krky nvIN PONt bnfAuxI jF Aus nUM nvF rUp dyxf hor vI iewk KylH bx igaf. ijs nflL pMjfbI PONtF aqy AunHF dy kIa-borz lya-afAUtF dI igxqI anigxq hI ho geI. ikAuNik mYN vI ies sbMD ivwc rucI rwKdf hF, myry 15 ku jIaF dy prvfr ivwc koeI vI nF aYsf nhIN ijs dy AuWqy iksy nf iksy PONt df nF nf hovy, BfvyN Auh qjrby dy qOr qy jF iksy AusfrI dy muZly pVf AuWqy hI hovy.

ies eImyl dy prbMD krky pMjfbI ilKxf, pVHnf, vYWb sfeIt bnfAuxf, aKbfr, rsfly afid Cfpxf vI globl hI bx igaf hY. ies dI loV anusfr cfhIdf qF ieh sI ik pMjfbI dIaF sfrIaF PONtF df iewk globl kI-borz lya-afAUt huMdf. pr ajyhf ho nhIN sikaf. ikAuN nhIN ho sikaf, ieh muwdf ies lyK df ivsLf nhIN hY. pr ieh XkIn nflL ikhf jf skdf hY ik jdoN qIkr ieh ajyhf nhIN ho jFdf AudoN qIkr pMjfbI ipafry ies df Gor sMqfp Bogdy rihxgy. ieh vI pqf lwigaf hY ik keI vpfrk ivrqI dy swjxF ny qF ies nUM afpxI kmfeI dy iewk sfDn vjoN vI apxf ilaf hY. so Auh kdoN cfhuxgy ik ies bImfrI df sdIvI ielfj hovy.

myry ivcfr anusfr ies aprfD dIaF sB qoN vwD dosI pMjfb srkfr, pMjfb dIaF XUnIvristIaF, pMjfb df BfsLf ivBfg aqy sLRomxI gurduafrf prbMDk kmytI hY. ijnHF kolL smrwQf vI hY aqy ijnHF df PrjL vI bxdf hY.

ies dy dosI pMjfbI kMipAUtr jfxdy pMjfbI buwDI jIvI vI koeI Gwt nhIN hn. ies bhuq hI jrUrI muwdy AuWqy iewk qkVf sMvfd rcfky iksy qrk pUrn iswitaF AuWqy phuMcxf cfhIdf sI aqy Aus AuWqy aml leI sfrQk Xqn hoxy cfhIdy sn. mYN afpxy qOr qy kuwJ Xqn kIqy ijnHF qoN mYN iswtf ieh kwiZaf hY ik 1[ pMjfbI afpxy BivwK qoN bhuq byprvfh hn. 2[ pMjfbIaF dy inwjI ihq jnqk aqy smuwc dy ihqF nflLoN BfrU hn. 3[ pMjfbI smuwc ivwc rUVHIvfdI hn. jo ijwQy bYTf hY Auh Aus qoN iewk kdm vI awgy qurn leI iqafr nhIN hY. jdoN qIkr ik Aus dI koeI atwp mjbUrI nf bx jfey. 4[ pMjfbI srkfr aqy ies dy mihkimaF ivwc bYTI aPsr sLfhI leI AusfrU kMm nhIN sgoN vfDU dMm kmfAuxy jF afpxf cMm bcfAU ipafry hn.

KYr ieh qfhny imhxy mfrn df koeI lfB nhIN jy hox lwgf. ies vylLy lf pf ky jy koeI afs hY qF Auh pMjfbI dy buwDI jIvIaF AuWqy hI bxdI hY. so AunHF awgy ieh bynqI kIqI jFdI hY ik Auh pMjfbI PONtF dy iewk qrk pUrn kIa-borz lya-afAUt AuWqy afpxy ivcfr KuwlH ky prgt krn aqy afpo afpxf prBfv vrq ky ies nUM iksy ivsLysL inrny qy phuMcfAux ivwc shfeI hox.

iksy vI kIa-borz lya-afAUt AuWqy soc ivcfr krn qoN pihloN awgy ilKy gey muwidaF nUM iDafn ivwc rwKxf lfhyvMd rhygf.

1[ pMjfbI dI vrqoN kyvl pMjfb ivwc hI nhIN sgoN sfry hI sMsfr ivwc, ijwQy ikqy vI koeI pMjfbI bYTf hY, kIqI jFdI hY.

2[ pMjfbI kMipAUtr dI vrqoN pMjfb nflLoN vwD ibdysLI pMjfb ivwc kIqI jFdI hY.

3[ pMjfbI kMipAUtr prbMD df sbMD aMgryjLI kMipAUtr prbMD nflL atuwt hY. BfsLfvF do jF do hjfr ho skdIaF hn pr kMipAUtr prbMD iewk hI rhygf. ies vylLy sMsfr ivwc do prkfr dy kMipAUtr prbMD hn. A) afeI[ bI[ aYWm[ aqy a) mYknIqosL. ienHF dohF ny hI sMsfr nUM bymqlbf vkq pfieaf hoieaf hY. ies ivwc vI afm vrqx vflLf afeI[ bI[ aYWm[ hux muKI ho irhf hY.

so nvyN kIa-borz lya-afAUt AuWqy soc ivcfr krn vylLy ieh muwdy jrUr ivcfrny hoxgy:

1[ ijwQy vI pMjfbI aqy aMgryjLI kIa df sumyl ho irhf hovy Ausdf lfB AuTfieaf jfvy. ijvyN ‘ky’ aqy ‘kwkf’, ‘pI’ aqy ‘pwpf’, ‘jy’ aqy ‘jwjf’ afid.

2[ aMgryjLI dIaF kIaF df ivroD iblkuwl nf shyiVaf jfvy. ijhVf ik awj dIaF keI PONtF ny shyiVaf hoieaf hY. ijvyN kot kOimaF AuWqy pMjfbI awKrI kIaF pf ky. ieh kMm hvf hI nhIN sgoN hnyrI dy Aulty ruK sfeIkl clfAux dy quwl hY. AuWQoN shfiek ruK idsLf bdilaF svfr dI dsf ivwc jmIn asmfn df Prk pY jFdf hY. Auho hI prbMD quhfzy pYr-pYr qy aOkVF KVHIaF krn dI QF qy quhfzf qwqpr syvfdfr bx KloNdf hY.

3[ pMjfbI ivwc kMipAUtrI sLbd joV kosL dI sKq loV hY. ieh iewk aYsf vrdfn hY ijs qoN pMjfbI kMipAUtr aVIal KoqI vFg bymuwK hoieaf KVoqf hY. ies kMm leI pMjfbI dy sfry awKr 26 + 26 kIaF AuWqy hI rwKxy hoxgy. jo sMBv hn.

4[ pMjfbI pMkcUeysLn aqy aMgryjI pMkcUeysLn ivwc rqI Br vI Prk nhIN hY. iPr ikAuN nf Aus nUM Ausy qrHF rwiKaf jfey? ieh kI isafxp hoeI ik pMkcUeysLn dIaF kIaF nUM awKrF leI vrq lvo aqy awKrF dIaF kIaF pMkcUeysLn leI.

ies dI dlIl pMjfbI tfeIp-rfeItr dI iswiKaf vjoN idwqI jFdI hY. shI gwl qF ieh hY ik jdoN gwzy dI svfrI krnI hovy qF Ausdf ZMg qrIkf iswKxf aqy apnfAuxf pvygf pr jdoN hvfeI jhfj df sPr krnf hovy qF Ausdf. koeI pMjfbI pfielt jhfj clfAux lwigaF afpxy hwQ ivwc bYlF nUM hwkx vflLI prfxI lY ky nhIN cVHdf. tfeIp rfeItr qoN kMipAUtr AuWqy bdlI kridaF ikqnf ku smF lwgdf hY? kuwJ idn jF vwD qoN vwD iewk mhInf? ies mfmUlI KyclL leI sfrI pMjfbIaq nUM sUlLI qy tMgI rwKxf kdI vI isafxp dI gwl nhIN ho skdI.

5[ vwD vrqoN ivwc afAux vflLy awKr pihlIaF kIaF qy rwKy jfx aqy Gwt vrqoN vflLy QoVy dUr ho skdy hn. ingUxI vrqoN vflLy hor vI dUr rwKy jf skdy hn. bfkI dy isMbl cfrt ivwc pfey jf skdy hn.

Auprokq sfry nukiqaF df iDafn rwKidaF DnI rfm cfqirk, jo Cfpy leI iqafr krn vflLy pMjfbI dy awKrF df inrmfqf aqy pMjfbI df isrmOr kvI hY, dy nF AuWqy bxfeI geI PONt zI-afr-cfiqRk-vYWb PONt df kIa-borz lya-afAUt sYWt kIqf igaf hY. pUrI CfxbIx aqy loVINdy suDfrF ipwCoN ies df nF imafrI pMjfbI kIa-borz lya-afAUt vI rwiKaf jf skdf hY. (not: ies lyK df mMqv DnI rfm cfiqRk PONt dI msLhUrI krnf iblkuwl nhIN hY. sgoN ies nUM iewk mfzl vjoN pysL kIqf igaf hY.)

DnI rfm cfiqRk PONt ies vylLy trFto dy do aKbfrF ‘ajIq vIklI’ qy ‘pMj pfxI’ aqy iqMn vYWb sfeItF, ‘ajIqvIklI zft kfm’, ‘globlpMjfb zft kfm’ aqy ‘ilKfrI zft aOrg’ ivwc pUrI sPlqf nflL cwl rhI hY. Bfv ies ny afpxf ‘krm-BUmI-KyqrI’ iemiqhfn vI pfs kr ilaf hY.

ieh atwl vrqfrf hY ik pMjfbI kIa-borz lya-afAUt ny iewk nf iewk idn iewk hoxf hI hoxf hY. iPr pMjfbI ipafirE ikAuN aYvyN ies kIa-borz dIaF kIaF dy vKryvyN dy nrk nUM BogIey aqy lmkfeIey?

aMq ivwc pMjfbI nflL hr moh rwKx vflLy, ijs ivwc sLfml hn buwDI jIvI, kMipAUtr nUM vrqx vflLy, pMjfbI nUM bDdf-Puldf dyKx dy cfhvfn, nUM ieh apIl kIqI jFdI hY ik ies muwdy nUM jMgI pwDr AuWqy AuTfieaf jfvy aqy afpxI smrwQf anusfr ies ivwc ivcfrDfrk Xogdfn pf ky ies nUM aMqm qy ivjeI inrny AuWqy pucfieaf jfvy. ieh mhfn kfrj qusIN afpxy ivcfr purjor ZMg nflL aKbfrF, ryzIE, tI[ vI[ aqy BfsLnF rfhIN pysL krky nijwiT skdy ho.

afpxy ivcfr sFJy krn leI sMprk kro ikrpfl isMG pMnUM 905-458-3419,

eImyl “kirpal_pannu@yahoo.com”


e-mail: Likhari


© likhari: Punjabi Likhari Forum-2001-2003