zfierI jF jOrnl ilKxf, iek sfDfrn
bMdy leI afm krky aqy iewk lyKk leI ivsLysL krky,
bhuq hI cMgf, lfhyvMdf aqy arQ-BrpUr sfrQk krm ho
skdf h.Y prMqU ies kfrj nUM pUrI iemfndfrI, lgn aqy
bcn-vwDqf nfl inBfAux dI loV hY nhIN qF ieh aiBafs
kyvl iek inrfrQk aiBafs bx ky rih jfvygf. zfierI jF
jOrnl sm-arQ sLbd nf huMdy hoey vI afpxy arQF ivc
smfnqf vI rwKdy hn aqy a-smfnqf vI. zfierI df arQ hY:
hr idn dIaF GtnfvF, kMmF afid df ivvrx, rojLnfmcf,
dYnkI, idn piqRkf, zfierI, pqrI jF jMqrI. jOrnl df
arQ hY: rsflf, pwqr, aKbfr, rojLnfmcf, lfg-buwk,
rojLfnf GtnfvF df ivvrx. asIN dohF hI sLbdF nUM smarQ
lY ky kyvl zfierI sLbd dI vrqoN hI krFgy.
zfierI jF jOrnl ilKx vflf afpxy
sfry idn dy kfrjF aqy GtnfvF jF durGtnfvF Auqy njLr
mfridaF AuhnF df ieMdrfjL afpxI ilKx-zfierI ivc krdf
hY. AuNJ iesdy nfl hI zfierI ivc ilKx leI acfnk afey
ivcfr vI ho skdy hn aqy ivcfr krn AuprMq mn ivc
AupjIaF Bfv-qrMgF aqy cyqy ivc itky jF Ausl-vwty
lYNdy ivcfr vI. zfierI ivc aObjLrvysLnjL
Bfv soc, rfie, inrIKx, pVcol, itwpxI, AukwqI aqy
inrIKx AuprMq inkly iswty vI af skdy hn. pr? pr kI?
zfierI ilKx ivc sfDfrnqf vI ilaFdI jf skdI hY aqy
a-sfDfrnqf vI. zfierI ilKx leI, zfierI ilKx vflf,
jLrUrI nhIN ik koeI ivsLysL ZFcf hI vrqy. zfierI
sbMDI, hr zfierI ilKx vfly dI phuMc afpxy ZMg dI ho
skdI hY. pr----
1) zfierI ilKidaF jF ilKx AuprMq
quhfnUM, iek lyKk hox dy nfqy, afpxy sbMDI kI kI
jfxkfrI imlI?
2) qusIN iks pRkfr dI sLYlI Bfv
ilKx ZMg (stfeIl) dI vrqoN kIqI hY? kI qusIN iek lyKk
vjoN GtnfvF df pUrf pUrf vyrvf idwqf? ieh qsvIr-ksLI
quhfzy ivcfr anusfr TIk sI? kI qusIN afpxI ilKq ivc
sfry ivAury df ivsLlysLx vI kIqf?
3) zfierI ivcly ieh ieMdrfj
quhfzy afpxy prBfv hn jF ieh sB asr kbUly ivcfrF dI
lVI hY?
4) kI qusIN ieh dlyrI kr skdy ho
ik iksy dUjy nUM afpxI zfierI (swqF idnF df vyrvf)
pVHn dI afigaf dy sko?
5) aqy kI qusIN afpxI zfierI
ilKidaF, ilKx AuprMq prsMnqf df anuBv kIqf? afpxI
zfierI pVHky afnMd mfixaf? afpxy afp nUM pihlF nfloN
kuJ hOlf mihsUs kIqf?
hr iek zfierI lyKk dy jvfb
inrsMdyh vwKo-vwKry ho skdy hn aqy hoxy cfhIdy vI hn.
lyKk ny vI zfierI ilKx dy kfrj nfl hI afpxI ilKx
Xfqrf df afrMB kIqf sI. Audfhrx vjoN jdoN lyKk ny
zfierI ilKxI afrMB kIqI aqy swq idn ilKx AuprMq afpxf
lyKf joKf kIqf qF Auwpr idwqy pRsLnF dy jvfb kuJ ieMJ
bxy sn:
1) zfierI ilKidaF jF ilKx AuprMq
iek lyKk hox dy nfqy, afpxy sbMDI jfixaf ik sihj aqy
srl lgdI zfierI ilKxI vI afsfn kMm nhIN. pihlF qF
ieho hI icMqF lwgI rihMdI hY ik jo kuJ iliKaf jf irhf
hY Auh sB swco swc iliKaf jfxf cfhIdf hY jF nhIN.
sfry idn df ivAurf ilKidaF lwigaf ik bhuq sfrIaF
a-suKfvIaF giqivDIaF df ijLMmyvfr lyKk afp Kuwd hY.
lyKk CyqI hI guwsy ivc af jfx vflf hY. hr kMm kfhlI
krn df afdI hY. bhuqf smF icMqf-gRsq hI rihMdf hY.
keI vfrI icMqf dy kfrnF dI vI sLnfKLq nf kr pFdf hY.
iewk ieh smwisaf vI sfhmxy afeI ik jykr pUry idn df
vyrvf Ausy idn hI sLfm nUM nf ilwK huMdf qF dUjy idn
pUrI gwl qrqIb nfl Xfd hI nf rihMdI. keI vyrvy aqy
qrqIb awgy ipwCy ho jFdy. awgy jf ky ies zfierI dy
kfrj ny lyKk nUM afpf pVcol krn dI afdq pfeI. keI
asuKfvIaF afdqF Cwzx dI pRyrnf vI zfierI ny hI idwqI.