ilKx pRikraf sbMDI zf: guridafl isMG rfey dy kuJ hor lyK:
'iek lyKk leI pRqI idn ilKxf jLrUrI hY' pVHo 'mYj sivMzl' dI ilKx klf sbMDI
syD
aMgryj iesqrI lyiKkf
rIAUmr gozn: ilKfrIaF leI rfh dsyrf hI qF hY
lyKk aqy ilKwq-1
lyKk aqy ilKq-2
ivcfr dy ivhVy c isrjxf qy sfDnf
pfTk ikAuN pVHdy ny zf: guridafl isMG rfey iksy vI bolI ivc Cpx vfly dYink, hPLqfvfr, pMdrf-rojLf, mfisk jF qRY-mfisk pricaF dy pfTk, iehnF pricaF ivcoN ikho ijhI sfmwgrI pVHnf psMd krdy hn aqy ikAuN? pfTk ikho ijhIaF pusqkF pVHnf psMd krdy hn aqy ikAuN? pfTk pVHdy hI ikAuN ny? iehnF sfry pRsLnF df inrBr ies gwl qy hY ik pfTk dI ruwcI kI hY. AusdI pVHn-loV kI hY. AusdI mMg kI hY. ieh ikhf jf skdf hY ik lyKk iksy nf iksy mMqv nUM muwK rwKky hI ilKdy hn. qF iPr inrsMdyh pfTk vI afpxI pfT sfmwgrI ivcoN kuJ ivsLys gwlF lwBx df Xqn krdy hn aqy AuhnF dIaF mMgF df ivsLysL sQfn hY. AuNJ iksy vI lyKk dI sPLlqf ies gwl ivc nhIN ik Auh ignxfqimk qOr qy ikMnf ku Cwpdf hY. sgoN lyKk dI sPLlqf qF ies gwl qy inrBr krdI hY ik AusnUM vwD qo vwD ikMny ku pfTk pVHdy hn. qF iPr muVky AuhI pRsLn AuTFdy hF ik pfTk pVHdy ikAuN ny? pfTk ikAuN pVHdy hn? ies pRsLn df jvfb afpxI afpxI smJ qy sUJ anusfr vwKo-vwK ZMg nfl idwqf jf skdf hY. bhuq hI sfDfrn qy srl rUp ivc afm-krx kridaF asIN ieh kih skdy hF pfTk: mnorMjn jF jIa prcfvy leI pVHdy hn, pfTk jfxkfrI dI prfpqI jF igafn ivc vfDf krn leI pVHdy hn, pfTk afpxy inwq-idn dy lfB-ihwq AupXog ivc ilafAux leI pVHdy hn, Bfvukqf vs mrm sprsLqf df anuBv krn leI aqy sfihqk/krqfrI ikrqF df afnMd mfnx leI pVHdy hn aqy akfdimk loVF dI pUrqI leI ijvyN skUlF, kfljF jF XUnIvristI dI pVHfeI leI pVHdy hn. hr pfTk dI afpxI afpxI loV huMdI hY pr smuwcy qOr qy ieMJ afiKaf jf skdf hY ik pfTk nUM muwK rUp ivc aijhI rcnf dI Bfl rihMdI hY ijhVI rcnf Ausdy pRqIidn dy kfrj leI lfBdfiek huMidaF Ausdy igafn ivc vfDf kry aqy nfl hI Bfvukqf nUM tuMbidaF isrjxf aqy isrjxhfry nfl sFJ pYdf kry. pr iewk gwl qF spsLt hY ik pfTk, lyKk pfsoN afpxI idlcspI jF mnorMjn jF jI-prcfvy leI afsvMd huMdf hY. aKbfrF, rsfly jF pusqkF pVHky jykr pfTk nUM ieh kihxf pvy: aYvyN smF hI brbfd kIqf. lyK/rcnfvF inrijMd hn. pwQr ijhy, gMBIrqf df prgtfvF krdy nIrs sLbd. qF smJo ilKq asPLl rih geI. iesdf arQ kuJ ieMJ lYx df hIaf kIqf jf skdf hY ik asIN sB mnuwK hF. mnuwK akyivaF, ruJyivaF aqy QkyivaF dI lpyt ivc inrijMd ijhf ho irhf hY. (gwl bhu-igxqI dy pfTkF dI kIqI jf rhI hY. AuNJ pMjfbI dy pfTk hI ikMny ku hn?) ies leI jdoN vI koeI prcf Proldy hF, pVHdy hF, pMny Aulwddy hF qF sfnUM sihj suBfieky aijhI rcnf hI afpxy vlF iKcHx ivc sPLl huMdI hYY ijhVI afpxy afp ivc hr qrHF nfl mukMml hox dy nfl nfl idlcsp vI hovy. keI vfr ieh pRsLn AuwT skdf hY ik sfrIaF hI rcnfvF nUM idlcsp nhIN bxfieaf jf skdf jF sfry hI lyKk ies dfiery ivc nhIN ilaFdy jf skdy. inrsMdyh ieh gwl vI drusq ho skdI hY. pr iewk ikMqU krn dI KulH lYxf cfhFgf ik sdf hI, gMBIrqf nfl hI, rcnf ikAuN kIqI jfvy? ijhnF ikrqF ivc mnorMjx dyx df mMqv nf vI hovy, ijvyN ik pRyrnfdfiek, igafn-vfDy vflIaF rcnfvF afid ivc huMdf hY. kI iehnF ikrqF nUM idlcsp nhIN bxfieaf jf skdf? iehnF nUM mnorMjn dI puwT nhIN idwqI jf skdI ik pfTk pVH skx, mfx skx? lyKk nUM sdf hI sfvDfnI vrqxI pvygI jykr Ausny pfTk dI drgfh ivc kbUl hoxf hY qF. rcnf krn df ivDfn, ivDI dI sImf ivc rihMidaF aijhI koeI bMdsL qF nhIN lgfAuNdf ik koeI isrjk/lyKk afpxI ilKq dI sLYlI aijhI nf vrq sky ijs nfl pfTk dy suhj-suafd dI iqRpqI afnMdmeI ZMg nfl nf ho sky. kI koeI aijhI bMdsL hY? qF iPr kI kIqf jf skdf hY? afpxI rcnf nUM afnMdmeI aqy mMglmeI bxfky, pfTkF dI ruwcI kfiem rwKx leI, afpxIaF ikrqF ivc aijhy nvyN qwQ-vyrvy idwqy jf skdy hn ijhnF sbMDI jF qF iblkul hI nf aqy jF iPr bhuq hI QoVf iliKaf igaf hovy. afpxI gwl nUM, afpxy idRsLtIkox nMU nvyN ZMg nfl pysL kIiqaF vI ivsLy ivc jfn pY jfieaf krdI hY. ivsLy ivc jfn pfAux df arQ hY ik lyKk vloN cuixaf ivsLf BfvyN mOilk aqy aCUqf nf vI hovy qF vI ies nUM iksy aYsy nvyN qy anoKy idRsLtIkox nfl pysL kIqy jfvy ik pfTk dI Auqsukqf kfiem rwKidaF jI-pRcfvy df sfDn vI bxy aqy pfTk dy idl-idmfg dy bMd iKVk-drvfjLy vI KulH skx. keI vfr sfDfrn gwl nUM vI nvyN ZMg nfl ilKky rOckqf pYdf kIqI jf skdI hY. iewk Audfhrx pysL kr irhf hF: "awj 22 julfeI 1998 hY aqy sLfm dy Cy vjy hn. mYN ieh swqrF, Bfv hwQlf ieh lyK vflsfl (brimMGm, XUky) ivKy, vYst imwzlYNzjL kflj dI lfiebryrI dy ikAUbIkl nMbr 3 ivc bYT ky afpxy lYp-tOp (kMpIAUtr) Auqy ilwK irhf hF. (qusIN khogy qF iPr asIN kI krIey?)" ilKxf jfrI hY: "jykr mYN ies kflj dy pusqkfly ivc peIaF pusqkF dI igxqI afp nUM dsxI cfhF qF bVI sugmqf nfl lfiebryrIan nuM puwC ky dws skdf hF. igxqI hY: sLfied iewk lwK pusqkF. jfxkfrI afp nUM puwj geI. ikwsf Kqm. pr jykr ieh jfxkfrI mYN hor ZMg nfl pysL krF qF kI hovygf? pusqkF dI igxqI df pqf ha. pusqk dI lMbfeI aqy motfeI dI aOsq nUM jykr pusqkF dI igxqI nfl guxf krky iesy hI qwQ nU6 ieMJ idwqf jfvy qF sLfied gwl ic kuJ ku rOckqf af jfvy. hux mYN afKdf hF: bvflsfl ivKy, vYst imwzlYNzjL kflj dI lfiebryrI ivc ieqnIaF pusqkF hn ik jykr iehnF pusqkF nUM iewk dUjI dy awgy awgy rwKidaF awgy awgy quiraf jfvy qF ieh pusqkF brimMGm qoN lMzn qk ivC jfxgIaF. Bfv iehnF dI lMbfeI iewk sO cflI mIl aqy pusqkF dI igxqI iewk lwK." ho skdf hY ik ieh ivAurf vI quhfnUM idlcsp nf lwigaf hovy. iewk hor gwl. rcnf ivc isDFq jF ivafiKaf pVH pVH ky afm pfTk awk jFdy hn. isDFq aqy ivafiKaf dI afpxI QF hY. isDFq jF ivafiKaf akfdimk pfTkF, icMqkF jF KojIaF leI loVINdIaF aqy lfBdfiek iswD ho skdIaF hn pr afm pfTk iKwJH jFdf hY. afm pfTk nUM isDFq dI QF GtnfvF ijLafdf BfAuxgIaF. lyKF ivc vI iewk do QfvF qy vfrqflfp idwiqaF rOckqf pYdf kIqI jf skdI hY. pfTk, igafn ivc vfDy leI vI pVHdy hn. drasl, igafn dI prfpqI qF hr iewk rcnf ivc QoVI-bhuq huMdI hI hY. pr igafn ivc vfDy leI, Aucyc krky ilKy lyKF ivc idlcspI dI qF Gft huMdI hI hY pr aijhy lyK aksr akfAU vI huMdy hn. igafn vDfAU lyK keI vfr iewk qoN vwD vfr pVHn qy vI smJ nhIN pYNdy. dfrsLink aqy Dfrimk guMJlF KolHdy lyK, ivsLy dI ivsLflqf aqy gMBIrqf kfrn gUVH aqy jitl sLbdfvlI dI mMg krdy hn. aijhIaF rcnfvF nUM akfdimk rcnfvF vI ikhf jf skdf hY jF gMBIr pfTkF leI rcIaF rcnfvF vI. AuNJ qF aijhIaF rcnfvF nUM vI idlcsp aqy mnorMjk bxfieaf jf skdf hY pr inrsMdyh aijhf krn leI lyKk nUM bhuq sfDnf krnI pYNdI hY. mnorMjn aqy igafn prfpqI dy nfl nfl, pfTk ieh vI cfhygf ik piVHaf jfx vflf lyK iksy nf iksy qrHF AupXogI Bfv lfBdfiek vI hovy. pfTk, ilKqF qoN keI qrHF dy lfB prfpq krnf loVdf hY. sLfied Auh cfhygf: AusnUM suwK qy sLFqI ikvyN prfpq hovy; cMgI ishq dI prfpqI leI Auh kI kry; amIr bnx jF Dn prfpqI leI Auh ikhVy ikwqy apnfvy; prsMsf aqy jws Kwtx leI Auh kI kry aqy kI nf kry aqy ieMJ hI, swj-sjfvt, suMdrqf aqy afrfm prfpqI leI AusnM ikhVy sfDn apnfAuxy cfhIdy hn. pfTk dI aijhI loV ivc hor vI bhuq sfry vfdy kIqy jf skdy hn. AusdI afriQkqf nfl juVy msly, mfipaF qoN dUr huMdI sMqfn kfrn pirvfrk aOkVF aqy pIVHI pfVy dIaF swmisafvF sbMDI vI gwl ho skdI hY. pfTk dI Aumr, ividak Xogqf, ikwiqaF aqy ruJyivaF dy anuBv aqy rfjsI cyqnf afid dIaF loVF dI iqRpqI leI vI ilKqF dI mMg ho skdI hY. lyKk nUM afpxy pfTkF dIaF sB ruwcIaF df iDafn hoxf loVINdf hY. keI ikMqU kr skdy hn ik aijhy ivisLaF dI sfihwqk kImq kI hY? bhuq kuJ nf kihMidaF isrPL ieh kihxf cfhuMdf hF ik isrjk df kMm jF mMqv, isrjxf rfhIN pfTk df kuJ sMvfrnf hI huMdf hY. ijhVf isrjk ies ivc sPLl hY AuhI pfTkF ivc ijAuNdf hY arQfq sfihq ivc vI. pfTk aijhIaF rcnfvF vI pVHnIaF psMd krdy hn ijhVIaF rcnfvF AuhnF dy aihsfsF nUM tuMbdIaF hox. AuhnF dy mnoBfvF nUM Cohx. iewQy gwl kyvl lilq inbMDF dI hI nhIN sgoN aijhI rcnf vI ies ivc sfml hY ijhVI pRym, zr, ihMsf, vfsnf, kRoD, dieaf, sfhs aqy hfs-rws afid dI Bfvnf jgfAuNdI hY. mnuwKI BfvF jF ivcfrF dI hlcl nUM smuwcy smfj dy ipCokV ivc rwKky pRgtfAuxf hI cMgI rcnf dI insLfnI hY. pfTk iesnUM psMd krdf hY ikAuNik AusnUM aijhI ikrq ivcoN afpxf JfAulf pYNdf hY, afpxf prCfvF idwsdf hY. aqy mnuwK pVHIaF jfx vflIaF rcnfvF ivc iek qrHF nfl afpxf afp hI qF vyKxf cfh irhf huMdf hY. aMq ivc ieh gwl vI kihxI kuQFh nhIN ik pfTk leI ieh koeI bhuqI mhwqqf vflI gwl nhIN ik koeI lyKk ikMnf ku vwzf ivdvfn hY jF Aus pfs ikMnIaF ku akfdimk izgrIaF hn. ieh vI koeI bhuqI hYNkV vflI gwl nhIN ik iksy lyKk ny ikMny ku gRMQF df pfT kIqf hoieaf hY. sgoN pfTk qF, lyKk dI ilKq df sLYdfeI hoxf loVdf hY aqy ieh gwl qdoN hI sMBv ho skdI hY jykr iewk lyKk afpxI ilwKq ivc idlcspI dy sfDn pYdf kridaF, sihj nfl igafn vMzidaF, AupXogI sfmwgrI nUM pfTkF qk phuMcFidaF, pfTk dy jjLibaF nUM vI hlUx jfvy. aijhf sihj nhIN. ies leI lyKk nUM bVI Xogqf drkfrI hY. lyKk dI ilKx Xogqf hI , lyKk dI ilKq nUM Ausdy pfTkF leI afnMdmeI bxfAuNdI hY. lyKk dI Xogqf dy ivsLysL arQ hn. lyKk dI ivsLys Xogqf kfrn hI, pfTk lyKk dI ilKq nUM pVHdy hn. |
******************
![]()
© likhari: Punjabi Likhari Forum-2001-2003